Je kan het beleidsplan ook hier downloaden.

Inhoud

Samenvatting

Sociaal en cultureel ontmoetingscentrum Podium Oost is een initiatief van wijkbewoners die vinden dat het centrum van essentiële betekenis is voor de sociale cohesie in Utrecht Oost. Het wil een volwaardig podium bieden voor sociale en culturele activiteiten in Utrecht Oost, gericht op alle inwoners van de wijk. Podium Oost gaat daarmee verder dan het traditionele buurthuis, maar verliest de gebruikers van oudsher niet uit het oog.

Dankzij de inzet van ruim 90 vrijwilligers kan Podium Oost zeven dagen in de week zijn deuren geopend hebben voor de meest uiteenlopende activiteiten. Daarbij is het centrale doel steeds wijkbewoners een programma en ruimte aan te bieden waaraan in maatschappelijke of culturele zin behoefte is; vraaggericht.

Podium Oost biedt ruimtes te huur aan voor activiteiten die wijkbewoners in staat stellen zich fysiek of geestelijk te ontwikkelen. Daarbij hanteren we maatschappelijke tarieven. Met de inkomsten financieren we grotendeels alle sociale en culturele activiteiten, die zich richten op alle wijkbewoners.

In 2024 is Podium Oost grootschalig verbouwd. Daarmee ging een lang gekoesterde wens in vervulling. Dankzij een financiële impuls van de afdeling welzijn en een grote bijdrage van fondsen, ontstaat een gebruikersvriendelijk en toegankelijk gebouw. Het heeft een sterk verhoogde aantrekkingskracht op zowel bezoekers als gebruikers. Het bezoekersaantal stijgt tot boven de 50.000. De dekkingsgraad in de verhuur komt boven de 50% uit. De bovenverdieping is permanent verhuurd aan maatschappelijke instellingen.

In de aflopen jaren, zo blijkt uit onderzoek, heeft Podium Oost een grote bekendheid in de wijk opgebouwd. Nagenoeg alle wijkbewoners kennen het en zijn positief over het aanbod aan activiteiten. Dat leidt ook tot een sterk groeiend aantal ´Vrienden van Podium Oost´. Begin 2026 zijn ruim 250 wijkgenoten ´Vriend´.

Ook het aantal vrijwilligers stijgt na de verbouwing sterk. Zij maken het mogelijk dat Podium Oost steeds vaker 7 dagen in de week geopend is voor zeer uiteenlopende sociale en culturele activiteiten. Daarnaast is de huiskamer elke werkdag van 9 tot 5 open voor een vrije inloop. Dagelijks zijn er sociale activiteiten en er is minimaal 7 keer per maand een maaltijd om bij aan te schuiven.

Podium Oost beschouwt zichzelf als hèt ontmoetingscentrum voor alle wijkbewoners. Daarom is het aanbod gericht op de totale breedte van de bevolkingssamenstelling. We streven ernaar de komende jaren het aanbod aan activiteiten zowel op sociaal als cultureel gebied te intensiveren. Hoewel het bezoekersaantal jaarlijks blijft stijgen, werken we door aan kansen om ook nieuwe doelgroepen over de drempel te krijgen. Jonge gezinnen en jongeren zijn nog ondervertegenwoordigd. De combinatie tussen Speel-o-Theek en Muziek op schoot laat bijvoorbeeld zien dat er grote vraag is naar ontmoetingsruimte voor jonge gezinnen.

De vrijwilligers zijn het goud van Podium Oost. We streven ernaar om de vrijwilligers nog beter te betrekken bij de ontwikkeling van het beleid. Sinds het aantreden van een nieuw bestuurslid inventariseren we daartoe de mogelijkheden.

Communicatie en public relations blijven een belangrijk onderdeel van Podium Oost om de relatie tussen wijkcentrum en wijkbewoners te intensiveren. De Podium Oostkrant maar ook sociale media, onze eigen website, de lichtkrant alsmede de wijk Oostkrant zijn daarbij belangrijke instrumenten.

Podium Oost: waar staan we voor?

Het begin

Podium Oost neemt in 2013 het roer in buurthuis Oudwijk over van welzijnsstichting Cumulus. De gemeente Utrecht besluit dan de subsidiering van het buurthuis te staken. Betrokken gebruikers besluiten het buurthuis in eigen beheer over te nemen. Na een afwachtende houding de eerste twee jaren, besluit de gemeente het initiatief definitief te steunen.

Intussen, 13 jaar later, is het sterk verbouwde Podium Oost vitaler dan ooit. Met een bescheiden subsidie is Podium Oost hét ontmoetingscentrum van de wijk.

Beleidsplan 2027-31

In dit plan schetst het bestuur zijn ideeën voor enerzijds continuering van de bestaande activiteiten en tevens de wijze waarop die activiteiten worden verruimd, maar richt het zich ook op nieuwe activiteiten. Door verbreding en vernieuwing wil de stichting niet alleen de binding tussen de wijk en Podium Oost versterken, maar ook de binding tussen wijkbewoners onderling. Daarnaast streeft het bestuur ernaar om groepen bewoners van de wijk met verschillende achtergronden (sociaaleconomisch, opleidingsniveau, leeftijd etc.) met elkaar in contact te brengen. Daarvoor ontwikkelt Podium Oost een steeds breder pakket van sociale en culturele activiteiten en programma’s.

Doelgroep

Podium Oost is er voor alle bewoners van Utrecht Oost, een wijk met ongeveer 13.000 huishoudens. Dat zal de komende jaren nog sterk stijgen. Utrecht Oost is erg divers, in leeftijd, inkomen, opleiding, afkomst, (culturele) interesse en binding met de buurt. Aangezien Podium Oost een thuis- en ontmoetingsplek wil zijn voor de hele wijk, geldt die diversiteit dus ook voor de doelgroepen waarop het zich richt. Dit maakt dat het activiteitenaanbod en het verhuurbeleid van Podium Oost heel divers zijn. Voor ieder wat wils. Van senioreninloop tot een klassiek concert en van klaverjassen voor 65-plussers tot schaken.

Maar daarnaast wordt door middel van de activiteiten ook gestreefd naar verbinding van de doelgroepen. Een voorbeeld hiervan is de weggeeftafel waar bewoners spullen naar toe kunnen brengen die nog goed zijn, maar waar zij zelf niets meer aan hebben. Anderen kunnen hier vaak nog wel gebruik van maken, en zo ontstaat op een hele simpele manier verbinding tussen bewoners, krijgen mensen contact met elkaar door kleine gesprekjes en krijgen ze ook oog voor de ander in de wijk. Bij de maandelijkse Wereldkeuken treffen reguliere bezoekers met diverse achtergronden elkaar.

Groeimodel

Podium Oost is gedurende de hele week de huiskamer van de wijk. Een vrije inloop voor een kopje koffie of thee. Voor een praatje of een spelletje met vrienden of vriendinnen, of voor het start- of eindpunt van een activiteit in de wijk. Het wil ook letterlijk een podium voor de wijk zijn en de wijkbewoners een podium bieden. Een podium dus waar voor de wijkbewoners wordt opgetreden, maar met name een podium waar de bewoners zelf gebruik van maken. Denk aan samenkomsten van straatbewoners, vak- of lotgenoten, maar ook een toneelvoorstelling door wijkbewoners, of een optreden van een koor uit de wijk. Een dergelijke voorziening ontbreekt geheel of gedeeltelijk in de wijk. In overleg met de gemeente en ZIMIHC, het centrum voor amateurkunst in Utrecht, wil Podium Oost onderzoeken of zij de culturele ontwikkelingen in de wijk actief kan ondersteunen.

Uitbreiding netwerken

Het aantal bewonersinitiatieven in zelfbeheer in Utrecht stijgt gestaag. De vraag is of de financiële middelen om de initiatieven te ondersteunen de komende jaren zullen meegroeien. Nu Podium Oost zich een structurele positie op sociaal en cultureel gebied in de wijk heeft verworven, is het zaak om die positie te verstevigen en uit te bouwen. Daartoe zal het bestuur intensiever streven naar uitbreiding van relevante netwerken. Contacten, zowel ambtelijk als politiek, met de gemeente, relevante welzijnsorganisaties, fondsen en bedrijfsleven worden geïntensiveerd.

Missie en visie

Podium Oost werkt vanuit de volgende missie en visie:

Missie

Podium Oost wil voor wijkbewoners van Utrecht Oost letterlijk en figuurlijk ruimte scheppen om elkaar te ontmoeten. Dat gebeurt door een breed scala van activiteiten te ontwikkelen waaraan wijkbewoners zowel actief als passief kunnen deelnemen. De activiteiten komen voort uit vragen van de wijk. Podium Oost streeft ernaar die activiteiten te richten op alle geledingen van de wijkbewoners. Extra kansen krijgen activiteiten die verschillende lagen van de bewoners onderling met elkaar in contact brengen. Daarmee richt Podium Oost zich doelbewust op alle wijkbewoners.

Visie

Het bestuur is ervan overtuigd de missie te kunnen verwezenlijken met de inzet van vrijwilligers en aanvullende financiële ondersteuning vanuit de wijk via Vrienden van Podium Oost en de gemeente Utrecht. Podium Oost heeft nadrukkelijk geen commerciële doelstelling. Activiteiten die winst opleveren zijn uitsluitend bedoeld als middel om de geschetste maatschappelijke en culturele doelen te bereiken. Waar mogelijk verwerven we inkomsten met activiteiten die de cohesie tussen de wijkbewoners versterken. Primair gaat het om een sociale of culturele activiteit voor en vanuit de wijk. Winst is volgend, niet leidend. Daarnaast zal incidenteel een beroep worden gedaan op plaatselijke en landelijk georiënteerde fondsen.

Samenvattend

De missie & visie vertaald naar concrete uitgangspunten:

• Behoud van de traditionele functie van het centrum waarbij de focus is verbreed naar

Utrecht Oost. Een maatschappelijk en cultureel ‘Huis van de wijk’.

• Versterken van maatschappelijke betekenis voor de bewoners van Utrecht Oost.
• Versterken van de culturele betekenis voor de bewoners van Utrecht Oost.

Schets van de organisatie

Organisatieopzet

Podium Oost wordt geleid door een stichtingsbestuur. Het bestuur bewaakt de uitgangspunten en de doelen van Stichting Podium Oost, stelt jaarplannen en meerjarenplannen met bijbehorende begrotingen op en stelt de jaarrekening vast.

Het huidige bestuur van Stichting Podium Oost bestaat uit:

Functie Inhoudelijke portefeuille

Hans Elsendoorn voorzitter communicatie

Hanneke Immikhuizen penningmeester beheer, financiën

Marianne van der Weiden secretaris algemeen

Nartano Glijn algemeen lid programmering

Henk Mos algemeen lid gebouw en techniek

Maria Verhoeven algemeen lid vrijwilligersbeleid

Het bestuur wordt ondersteund door twee betaalde krachten: een beheerder en een assistent beheerder.

Projectteams

Vrijwilligers in verschillende teams ondersteunen de portefeuillehouders. De teams kunnen op hun deelgebieden jaarplannen ontwikkelen. Uiteindelijk maakt het bestuur een algemeen jaarplan waarbij de gemaakte deelplannen uitgangspunt zijn.

Gebouw & Techniek

Gebouw en beheer richt zich op het optimaal laten functioneren van het gebouw voor de activiteiten van Podium Oost en de daarvoor noodzakelijke bedrijfsvoering. In 2024 is het gebouw geheel verbouwd om, binnen de technische en financiële randvoorwaarden, te kunnen voldoen aan de toen gestelde eisen. Maar Podium Oost is een dynamische organisatie waardoor het gebouw nooit ‘af’ is. Zo wordt de Grote Zaal bijvoorbeeld verder ontwikkeld tot een multifunctionele ruimte waardoor steeds meer activiteiten mogelijk worden.

Bedrijfsleiding en beheer

Gezien het grote aantal activiteiten dat wekelijks plaatsvindt in Podium Oost is er een toenemende behoefte aan efficiënte en, waar nodig, zakelijke ondersteuning van de organisatie. Het vaste beheerteam dat hiervoor verantwoordelijk is bestaat uit twee medewerkers in dienst van Podium Oost en wordt ondersteund door een grote groep vrijwilligers. Beheersmatig wordt dit team aangestuurd vanuit het bestuur door de hiervoor verantwoordelijke bestuursleden (gebouw, financiën en vrijwilligersbeleid).

Financiën & Fondsenwerving

Financiën & Fondsenwerving heeft de opdracht plannen te ontwikkelen om aanvullende inkomsten te genereren en de bedrijfsvoering zo efficiënt mogelijk te laten plaatsvinden. Dat kan door verhoging van de bezettingsgraad, incidentele en structurele fondsenwerving en het zoeken van sponsors.

Sociale en culturele programmering

Sociale en culturele programmering ontwikkelt een jaarprogrammering. Daarin houdt het team rekening met bestaande huurders en ontwikkelt het plannen voor extra programmering, die inhoudelijk en financieel in het verlengde liggen van de missie van Podium Oost.

Allereerst fungeert Podium Oost als ´huiskamer´ van Oost. Na de verbouwing is de drempel om zomaar even binnen te stappen aanzienlijk lager geworden. Iedereen is welkom. Ook zonder het bestellen van een drankje. Daarnaast kunnen wijkbewoners aanschuiven bij minimaal zeven maaltijden per maand. In de donkere maanden organiseren we extra maaltijden en activiteiten.

De podiumfunctie van Podium Oost krijgt extra aandacht. Zo willen we de culturele ontwikkeling van de wijk en wijkbewoners actief stimuleren.

Communicatie

Om als wijkontmoetingscentrum te slagen, moet Podium Oost bekend zijn onder de wijkbewoners. Zij moeten het weten te vinden, het aanbod kennen en de doelstellingen omarmen. Daarom is Podium Oost heel actief in de communicatie.

Doelstelling: kennis, houding en gedrag van de verschillende doelgroepen verdiepen en bevorderen.

Doelgroepen:

• Gebruikers en bezoekers;
• Wijkbewoners;
• Vrijwilligers;
• Vrienden van Podium Oost;
• Zakelijke relaties;
• Stakeholders;
• Wijkpartners.

Vrijwilligers

De vrijwilligers van Podium Oost zijn de spil waaromheen de onderneming draait. Zonder (voldoende) vrijwilligers geen Podium Oost. Zij zijn het sociaal kapitaal van de onderneming. In de afgelopen periode is er een beleid geweest dat nu dringend aan verfijning toe is. Er zijn regels voor vrijwilligers gegroeid over hoe te acteren en er zijn activiteiten ontstaan om de vrijwilligers in het zonnetje te zetten. Het wordt tijd om dat om te zetten in vastgesteld beleid. Daarmee ligt er een blauwdruk waarmee vrijwilligers en bestuur weten hoe te handelen. Dit is een opdracht aan het bestuur voor de komende jaren. Daarnaast is het werken met stagiaires van middelbare en hogere opleidingen een mogelijkheid die het bestuur verder gaat onderzoeken.

Stand van zaken en ambitie voor de komende periode

Gebouw en beheer

Gebouw en techniek

In 2024 is het gebouw, onder beheer en verantwoordelijkheid van de gemeente en in samenwerking met Podium Oost, grondig verbouwd en heeft het een compleet nieuwe en uitnodigende uitstraling gekregen. De belangrijkste elementen die bij de eisen voor de vernieuwbouw aan de orde kwamen waren:

• Ontmoeting;
• sociale activiteiten;
• ontspanning;
• emancipatie;
• culturele activiteiten;
• beweging.

Het gebouw heeft nieuwe techniek gekregen, alle ruimtes zijn waar mogelijk vernieuwd en de centrale ruimte op de begane grond is een ontmoetingsruimte geworden voor alle bezoekers, de foyer. De voorgevel is vernieuwd waardoor meer ruimte beschikbaar kwam en het aantal verhuurbare vierkante meters, een essentieel onderdeel van een financieel gezonde bedrijfsvoering, is toegenomen en het gebouw een moderne uitstraling heeft gekregen. Daarnaast is het gebouw beter toegankelijk geworden voor mindervaliden. In 2026 zal dit worden afgerond met het plaatsen van een kunstwerk van Maarten Baas op de gevel.

Voor de inrichting van de nieuwbouw was en is Podium Oost financieel en inhoudelijk verantwoordelijk. Zo is na de verbouwing de keuken compleet vernieuwd, is er nieuw meubilair aangeschaft en zijn in de Grote Zaal een aantal multimediavoorzieningen aangebracht.

De verbouwing van het gebouw heeft geleid tot een sterk verbeterde uitstraling en toegankelijkheid van Podium Oost. Het gebouw is uitnodigend richting bezoekers en de nieuwe inrichting maakt het technisch relatief eenvoudig om zeer verschillende activiteiten te organiseren.

Knelpunten gebouw, energiekosten en klimaat

Energielasten

Bij de verbouwing is de gemeente uitgegaan van een zogenaamd ENG gebouw (Energie Neutraal Gebouw). Om dit te realiseren is het dak van het gebouw voorzien van een groot aantal zonnecellen, is de verwarming van het gebouw (was CV ketel op gas) vervangen door een aantal warmtepompen en is de isolatie waar mogelijk verbeterd. Dit zou het energieverbruik van het gebouw en de hiermee gemoeide en door Podium Oost te betalen kosten aanmerkelijk moeten verlagen. Ter compensatie werden de kosten van deze voorzieningen weer verwerkt in de huur zodat een en ander relatief budgettair neutraal zou worden gerealiseerd.

In de praktijk bleek deze constructie een ander beeld te geven. De verlaging van de energiekosten werd zeker niet gerealiseerd, integendeel, waardoor de kostenpost energie, met ook nog eens beduidend hogere onderhoudskosten voor de installaties, een (te) grote last is geworden voor Podium Oost.

Uiteraard verandert de wereld, ook ten aanzien van de energiekosten (denk aan veranderende salderingsregelingen en de stijgende mondiale energiekosten), maar de gemeente heeft hier ook zeker een verantwoordelijkheid. De komende periode wil Podium Oost zo snel mogelijk met de gemeente komen tot een oplossing die technisch en financieel haalbaar is voor onze organisatie.

Gebouwklimaat

Bij de verbouwing heeft de gemeente uit kostenoverwegingen afgezien van een adequate koeling van het gebouw terwijl bekend was dat het gebouw zomers klimaatproblemen (te warm) heeft. Dit gaat, ook door de klimaatveranderingen, steeds meer een probleem worden. Een aantal ruimtes, met name die op de eerste verdieping en de Grote Zaal, zijn een aantal periodes (weken) in de zomer niet inzetbaar vanwege de te hoge temperaturen. Dit heeft zowel gevolgen voor het welbevinden van de gebruikers als de bedrijfsvoering. Podium Oost beschouwt een werkbaar gebouwklimaat als een essentieel iets waarvoor de verhuurder (de gemeente) verantwoordelijk is. De komende periode wil Podium Oost zo snel mogelijk met de gemeente tot een haalbare en effectieve oplossing komen.

Faciliteiten gebouw

Met name in de Grote Zaal worden diverse activiteiten georganiseerd die ieder hun eigen eisen en wensen kennen ten aanzien van de faciliteiten. Muziekuitvoeringen zijn er van akoestisch tot versterkte muziek, soms zijn de bezoekers passief (stoelen, tafels), soms actief (dansavonden en andere bewegingsactiviteiten). Iedere activiteit vraagt ook weer z’n eigen soms specifieke verlichting, klimaat en geluidsfaciliteit. Podium Oost stelt zich tot doel al deze doelgroepen te kunnen faciliteren waarbij de mogelijkheid tot flexibele inrichting essentieel is. Alle audio/visuele voorzieningen worden volledig door vrijwilligers beheerd.

(Sociale) veiligheid

Podium Oost hecht grote waarde aan de sfeer en veiligheid in het pand. Dat is evenzeer van belang voor de bezoekers en deelnemers aan activiteiten als voor de vrijwilligers en de beroepskrachten. Een onderdeel daarvan is dat vrijwilligers en beroepskrachten die met kinderen werken over een geldige VOG moeten beschikken. Huurders van Podium Oost organiseren verschillende activiteiten voor kinderen en jeugdigen, zoals het Utrecht Dance Center en Muziek op schoot. Deze huurders zijn er zelf verantwoordelijk voor dat hun vrijwilligers en beroepskrachten beschikken over een VOG.

Bij ongewenst of grensoverschrijdend gedrag kunnen bestuurders, vrijwilligers en beheerders een beroep doen op de vertrouwenscontactpersonen van de Vereniging Dwarsverband. De meldingen worden in vertrouwelijkheid behandeld door de vertrouwenspersonen. De vertrouwenspersonen kunnen ook worden ingeschakeld voor het geven van informatie en voorlichting wat betreft het voorkomen van ongewenst gedrag.

De beheerders en van Podium Oost zijn in het bezit van BHV-certificaat en houden hun kennis actueel door aan herhalingsbijeenkomsten deel te nemen.

Daarnaast hebben zij de cursus Sociale Hygiëne gevolgd en zijn in het bezit van het SVH diploma.

Vrijwilligers die achter de bar staan hebben de E-learning Verantwoord alcohol schenken gevolgd en daarvoor het IVA-certificaat behaald. De beheerder zorgt ervoor dat de lijst van gecertificeerde barvrijwilligers actueel blijft en dat nieuwe barvrijwilligers de cursus gaan volgen.

Het bestuur is van plan het komende jaar een plan voor (sociale) veiligheid uit te werken.

Financiering en fondsenwerving

Stand van zaken

De financiële verplichtingen van Podium Oost zijn na de verbouwing enorm gestegen. Een forse huurverhoging, hoge onderhoudskosten voor de installaties en hogere energielasten dan voorzien bij een ENG-gebouw. Daarnaast zijn de loonkosten in de laatste jaren fors gestegen door CAO-verplichtingen. De slechte resultaten tijdens de corona-periode en aansluitend bij de nieuwbouwperiode hebben ervoor gezorgd dat het eigen vermogen van Podium Oost negatief is.

Hierdoor is de financiële positie van Podium Oost zeer kwetsbaar, te meer omdat 80 procent van de uitgaven betrekking hebben op contractuele verplichtingen. Bij financiële tegenslagen is het daarom moeilijk om aan deze contractuele verplichtingen te blijven voldoen. Het beschikken over beperkte financiële middelen heeft ook tot gevolg dat nieuwe plannen, waarvoor investeringen nodig zijn moeilijk gerealiseerd kunnen worden zonder extra inkomsten te genereren. Het bestuur ziet mogelijkheden om de inkomsten te verhogen door

• indexering van de huur;
• verbetering van de bezettingsgraad;
• verhoging van de horeca-inkomsten;
• de efficiency verbeteren waar mogelijk;
• incidentele en structurele fondsenwerving;
• subsidies.

Podium Oost zal de huur voor sociale activiteiten niet verhogen. Dat zou namelijk niet passen bij de maatschappelijke functie van Podium Oost.

Inkomsten

(Sleutel)verhuur

Bij (sleutel) verhuur worden twee tarieven gehanteerd: sociaal en commercieel. In principe betalen alle huurders de vastgestelde huurprijs. Als het betalen van huur financieel niet of slechts gedeeltelijk mogelijk is, dan wordt onderzocht of ook kan worden betaald door inzet van vrijwilligersuren. Daarnaast kan het bestuur besluiten de huurder te ondersteunen bij een subsidieaanvraag als het bestuur de activiteit van sociaal belang vindt voor wijkbewoners. Het bestuur bepaalt onder welke voorwaarden huurders van het pand gebruik mogen maken. Een groot deel van de huidige huurders huurt structureel de ruimtes.

Door de nieuwbouw is het pand erg aantrekkelijk geworden met als gevolg dat de vraag naar ruimtes toeneemt, ook voor incidentele evenementen. Het is duidelijk dat de inkomsten uit verhuur een belangrijke bron van inkomsten is.

Tijdens de zomermaanden zijn er nauwelijks inkomsten uit (sleutel)verhuur. Het bestuur streeft ernaar om door speciale wervingsacties de huur van ruimtes in deze periode onder de aandacht te brengen en daardoor de inkomsten uit verhuur te vergroten.

Onderhuur

Sinds begin september 2023 wordt de bovenverdieping permanent verhuurd aan vier huurders.

Opbrengst podiumactiviteiten en sociale activiteiten

Tot nu toe zijn de inkomsten uit podiumactiviteiten minimaal. Podium Oost heeft een actieve groep vrijwilligers die zich bezighoudt met programmering van activiteiten en de technische begeleiding bij de uitvoering van de activiteiten. We streven naar een team voor ideeënvorming en organisatie. Daarnaast is een groep vrijwilligers druk met de ontwikkeling en uitvoering van sociale activiteiten.

Met een grote multifunctionele zaal ontstaat potentieel meer mogelijkheden voor het aanbieden van nieuwe activiteiten door Podium Oost, zoals alle vormen van podiumkunst. De verwachting is dat het organiseren van grotere evenementen meer inkomsten kan genereren. Zeker als Podium Oost een bepaalde naamsbekendheid op dit gebied weet te verwerven.

Daarnaast vinden er vele sociale activiteiten plaats zoals Samen Eten, Wereld Keuken, Appel Eitje, Koken met Kids, weggeeftafel, computercafé, schaken, bingo, speel-o-theek, Tussen Kitsch en Kunst, Repair Café. Deze activiteiten leveren geen of nauwelijks huurinkomsten op. Het succes van deze activiteiten is alleen af te meten aan de hand van het aantal deelnemers/bezoekers. Ook voor deze activiteiten weten steeds meer bewoners Podium Oost te vinden. En ook deze activiteiten zijn belangrijk voor Podium Oost als maatschappelijke onderneming.

Netto opbrengst horeca

De verwachting is dat de uitbreiding van activiteiten bezoekers stimuleert om langer te blijven en een drankje te nuttigen, waardoor de horeca-opbrengsten zullen stijgen. Podium Oost streeft naar een permanente bezetting van de bar. De permanente bezetting zal bestaan uit vrijwilligers. Door vrijwilligers in te zetten en de inkoop zo efficiënt mogelijk te laten plaatsvinden zullen de kosten laag zijn.

Advertenties

Viermaal per jaar wordt huis-aan-huis in de wijk de Podium Oostkrant, samen met de Oostkrant, verspreid met daarin het seizoensaanbod. In het verleden werd aan de huurders uit de wijk de mogelijkheid geboden om door middel van het plaatsen van een advertentie deelnemers te werven voor hun activiteiten. Van deze mogelijkheid werd nauwelijks gebruik gemaakt. Sinds september 2024 gebruikt Oostkrant de advertentieruimte van Podium Oost voor het plaatsen van advertenties. Eén huurder mag via het gunstige tarief van Podium Oost blijven adverteren. Podium Oost krijgt van Oostkrant een vergoeding per advertentie. De vergoeding, afhankelijk van het aantal geplaatste advertenties, wordt in mindering gebracht op de kosten, die Oostkrant in rekening brengt. De bijdrage van Podium Oost aan Oostkrant is daardoor gedaald.

Overige inkomstenbronnen

Stichting Vrienden van Podium Oost

Stichting Vrienden van Podium Oost is een onafhankelijk stichting die tot doel heeft het verwerven en aanwenden van geldmiddelen ten behoeve van Podium Oost. Iedereen die Podium Oost een warm hart toedraagt kan een geldelijke bijdrage leveren. Het aantal Vrienden neemt jaarlijks toe. In 2025 hebben 250 Vrienden een bijdrage gestort, het aantal groeit gestaag.

De stichting is voor Podium Oost van belang voor de financiële ondersteuning van met name kleinere aanschaffingen inzake de inrichting van het gebouw, die Podium Oost niet kan financieren/bekostigen. In 2023 heeft Vrienden van Podium Oost gelden beschikbaar gesteld voor de aanschaf van inventaris na de vernieuwbouw, in 2024 een schrobmachine en in 2025 een informatiescherm.

Fondsen en subsidies

Stichting Podium Oost is een organisatie met een zeer beperkt eigen vermogen. Dit betekent dat er geen gelden beschikbaar zijn om investeringen te financieren/bekostigen. Voor de aanschaf van de inventaris rondom de vernieuwbouw heeft er een grootschalige fondsenwerving plaatsgevonden, waardoor de aanschaf van de gewenste inventaris mogelijk werd. De levensduur van inventaris is beperkt, afhankelijk van het soort. De vervanging van inventaris kan deels worden bekostigd door afname van het bestemmingsfonds. Ook fondsenwerving zal voor de vervanging van inventaris noodzakelijk zijn.

Het initiatievenfonds van de gemeente Utrecht wordt incidenteel benaderd voor financiering van activiteiten of kleine investeringen.

Voor specifieke activiteiten worden incidenteel fondsen benaderd, zoals V-fonds en Podium om de Hoek.

Sinds januari 2015 is wekelijks op donderdag de senioreninloop. Vanaf mei 2024 is er ook een senioreninloop op dinsdag. Voor deze activiteiten ontvangt Podium Oost naast de exploitatiesubsidie een subsidie van de gemeente.

Het welslagen van Podium Oost zal een positief effect hebben op de leefbaarheid in de buurt. Woningcorporaties hebben een belang bij een goede leefbaarheid en kunnen mogelijk een bijdrage leveren aan Podium Oost. De Woningcorporaties (Bo-ex, Mitros en Portaal) die actief zijn in de buurt zullen hiervoor benaderd worden.

Kosten

Inzet van vrijwilligers speelt een cruciale rol bij Podium Oost. Alleen het beheer en de schoonmaak zijn beroepsmatig ingevuld. Daarvoor is gekozen vanwege de omvang van de activiteiten en de grootte van het gebouw. Alle andere werkzaamheden worden op vrijwillige basis uitgevoerd. De vrijwilligers ontvangen geen vrijwilligersvergoeding.

De kosten bestaan hoofdzakelijk uit de vaste lasten (huur, onderhoudskosten installaties, energie, beveiliging, aansluitingen geautomatiseerde systemen en personeelskosten). Vermindering van de vaste lasten is nauwelijks mogelijk. Bij verlenging van de contracten wordt gecontroleerd of de prijzen nog aantrekkelijk zijn t.o.v. andere aanbieders. De overige kosten van Podium Oost zijn beperkt van omvang, waardoor het moeilijk is om hierop te bezuinigen.

Een probleem zijn de kosten die niet begroot zijn. Met de vernieuwing van het pand is de verwachting dat op korte termijn grote onderhoudskosten niet nodig zijn, waardoor onverwachte grote uitgaven beperkt blijven.

Programmering

Doelstelling

Podium Oost is hèt ontmoetingscentrum in Utrecht Oost. Het biedt een breed scala aan sociale, culturele, educatieve en wetenschappelijke activiteiten, die passen bij deze wijk met haar bonte bewonerssamenstelling.

Om als zelfstandige organisatie in Utrecht op langere termijn levensvatbaar te blijven ontwikkelt Stichting Podium Oost ieder jaar een divers aanbod van kostendekkende activiteiten en probeert deze ook ieder jaar uit te breiden.

Uitgangspunten

• activiteiten hebben een culturele, sociale, educatieve en welzijnsbevorderende doelstelling;
• activiteiten worden zoveel mogelijk georganiseerd op basis van ‘voor Oost, door Oost’: zoveel mogelijk door vrijwilligers uit de wijk, voor wijkbewoners;
• activiteiten richten zich op een grote diversiteit aan doelgroepen. Utrecht Oost bestaat immers uit een bevolking die is opgebouwd uit jong en oud, hoog en laag opgeleid, inwoners met een verschillende culturele achtergrond, werkend en niet werkend, gezond en gehandicapt;
• de inkomsten uit podiumactiviteiten zijn op zijn minst kostendekkend, maar Podium Oost houdt de entreeprijzen voor de activiteiten bewust laag, zodat ze laagdrempelig en toegankelijk zijn voor alle portemonnees.

Het programma van activiteiten moet op deze uitgangspunten zijn afgestemd. Een deel hiervan wordt ontwikkeld door buurtbewoners, die bij Podium Oost een ruimte huren. Daarnaast maakt Podium Oost steeds meer zelf keuzes voor programmaonderdelen, die passen bij zijn doelstellingen en die deels of geheel bekostigd worden door het heffen van entreegeld. We gaan de komende jaren door op die ingeslagen weg.

Sociale activiteiten

Huiskamer

Allereerst fungeert Podium Oost als de ´huiskamer´ van Oost. Na de verbouwing is de drempel om zomaar even binnen te stappen aanzienlijk lager geworden. Iedereen is welkom. Ook zonder het bestellen van een drankje. Daarnaast kunnen wijkbewoners aanschuiven bij minimaal zeven maaltijden per maand. In de donkere maanden organiseren we extra maaltijden en activiteiten

Senioreninloop

Podium Oost staat voor het bevorderen van sociale cohesie in Utrecht Oost. Bij sociale cohesie hoort ook het zorgen voor elkaar als het lichamelijk of mentaal om welke reden dan ook even niet gaat. De huidige tijdgeest met bezuinigingen op gezondheidszorg en een terugtredende overheid maakt het extra noodzakelijk om, af en toe, voor elkaar klaar te staan. Een grote groep bewoners en professionals in Utrecht Oost ziet deze noodzaak en werkt daarom aan het organiseren van nieuwe manieren van zorg. Bij veel initiatieven en nieuwe vormen van zorg ligt de nadruk op maatwerk en betaalbare dagbesteding in de buurt. Podium Oost sluit bij de huidige ontwikkelingen in de zorg aan door dagbesteding voor ouderen in de wijk aan te bieden. Podium Oost wordt door de gemeente Utrecht in staat gesteld de ingezette weg voor Dagbesteding van ouderen in de vorm van de ‘Senioreninloop’ verder te ontwikkelen.

Tot mei 2024 vond de ‘Senioreninloop’ plaats op donderdag. Op donderdag bestaat het team ‘Senioreninloop’ uit vier vrijwilligers en de beheerder. Zij zetten zich in voor het organiseren van activiteiten, maken van de lunch, het schenken van koffie, meedoen met spelletjes, voorbereiding van activiteiten en het ophalen en brengen van wijkbewoners naar de senioreninloop.

Onderdeel van het programma is bewegen voor ouderen. Onder leiding van een fysiotherapeut wordt een uur ‘bewegen voor ouderen’ aangeboden. Deze activiteit voldoet zodanig aan de behoefte van ouderen, dat er een wachtlijst ontstond. Om zoveel mogelijk mensen deel te laten nemen wordt vanaf mei 2024 naast de donderdag ook op dinsdagochtend ‘bewegen voor ouderen’ aangeboden met na afloop gezamenlijk koffie drinken. Ook deze tweede groep is vol en opnieuw is er een grote wachtlijst ontstaan. Momenteel wordt onderzocht of een derde groep kan worden gestart, afhankelijk van de financiële kosten en ruimte.

Tijdens de senioreninloop op donderdag kunnen belangstellenden in de ochtend schaken. In de middag is de computerinloop. Een vrijwilliger helpt buurtbewoners en deelnemers aan de senioreninloop bij het oplossen van problemen, die zij ondervinden bij het computer- en telefoongebruik.

Nieuwe initiatieven

Podium Oost wil tevens onderzoeken in hoeverre nieuwe zorgactiviteiten, die passen binnen de doelstelling van Podium Oost, geschikt zijn om in Podium Oost uit te voeren. Mede op initiatief van buurtbewoners kunnen nieuwe sociale activiteiten worden gestart. Een voorbeeld hiervan is het Repair Café, dat eenmaal per maand plaatsvindt. Ook Tussen Kitsch en Kunst, dat tweemaal per jaar plaatsvindt, is op initiatief van buurtbewoners ontstaan. Beide activiteiten zijn een groot succes. Uiteraard staat Podium Oost open voor nieuwe sociale activiteiten, die buurtbewoners willen organiseren.

Culturele activiteiten

Van september tot en met juni organiseert Podium Oost op zondag culturele middagen. Deze middagen hebben ook een sociaal aspect, omdat ze vanuit de visie van Podium Oost: ‘verbinden en ontmoeten’ en ‘voor Oost, door Oost’ worden georganiseerd. Wegens succes komen nu ieder jaar een aantal vaste themamiddagen terug, zoals het Kunst-, Boeken-, Filosofie- en Landen Podium.

Zes keer per jaar is er een expositie in de verschillende ruimtes van het gebouw, door kunstenaars uit de wijk die hun werk tentoonstellen en verkopen (met een deel van de opbrengst voor Podium Oost).

Terugkerend en heel succesvol (de laatste edities uitverkocht!) zijn de Danscafé 50UP avonden. Als start opgezet in samenwerking met Oost voor Elkaar zijn deze dansavonden bij uitstek bedoeld voor en bezocht door senioren in de wijk (en daarbuiten), om het bewegen op leeftijd te stimuleren en bevorderen.

Muzikaal talent uit Oost heeft inmiddels ook zijn weg gevonden in Podium Oost. Onder de noemer ‘Est a Fete’ geven muzikale wijkbewoners het stokje door, nadat ze op en in ons Podium hun muzikale kunsten hebben laten horen.

Podium Oost heeft inmiddels ook voor de jongste doelgroep in de wijk voorstellingen georganiseerd, zoals muziek- en theatervoorstellingen voor de allerjongsten en een middag in oktober 2025 in het kader van de Kinderboekenweek.

Maatschappelijke activiteiten

In een wijkontmoetingscentrum als Podium Oost moet ook het maatschappelijk debat de ruimte krijgen. In overleg met andere maatschappelijke organisaties in de wijk willen we het maatschappelijk debat een podium bieden. Doel is wijkbewoners de gelegenheid te bieden om te debatteren over de wijze waarop zij invloed willen krijgen op ruimtelijke, sociale en beleidsontwikkelingen. Zo lang er geen officieel wijkplatform functioneert, zal Podium Oost in samenwerking met andere organisaties de debatfunctie per onderwerp organiseren.

Het is Podium Oost gelukt om al een aantal jaren rond 4 en 5 mei terugkerende, betekenisvolle activiteiten te organiseren die te maken hebben met de oorlogsjaren en met name het verzet in onze wijk. Zo waren en zijn er, met een speciaal programma omlijste boekpresentaties over Truus en Trui van Lier, een talkshow, een theatervoorstelling en participatie in de jaarlijkse ‘Vrijheidsmaaltijd’ op 5 mei.

Het afgelopen jaar programmeerde Podium Oost rond de Tweede Kamerverkiezingen een speciaal theaterprogramma door en voor wijkbewoners. Dit jaar wordt er rond de gemeenteraadsverkiezingen een debat in Podium Oost georganiseerd in samenwerking met Oost voor Elkaar en de Oostkrant.

Twee keer per jaar participeert Podium Oost bij het maatschappelijk culturele project Gluren bij de Buren en stelt het de grote zaal met techniek gratis ter beschikking. Het gemiddelde aantal bezoekers bedraagt 150 per zomer- en wintereditie.

Samenwerking met gemeente en universiteit

Podium Oost organiseerde verschillende activiteiten samen met de gemeente, afdeling archeologie, rond de opgravingen in de Oudwijkerdwarsstraat. Deze staan ook weer op stapel als er een permanente vitrine met deze vondsten wordt ‘geopend’ in Podium Oost.

Met de universiteit – als instelling in Utrecht Oost – hebben we verschillende activiteiten opgezet, zoals een gespreksprogramma met studenten (en wijkbewoners), een middag met een publieksfilosoof en activiteiten aan de hand van een thema.

Organisatie

Voor de programmering is een aantal groepen actief, gecoördineerd door de portefeuillehouder Programmering van het bestuur Zo is er een aparte groep die op zondagmiddag van september tot en met juni de culturele middagen organiseert en is de groep Exposities verantwoordelijk voor de voorbereiding en uitvoering van de exposities.

Inmiddels is de grote, multifunctionele grote zaal wat betreft beeld, geluid en licht zodanig geoutilleerd, dat hier meer diverse activiteiten georganiseerd (kunnen) worden. Hieraan is ook een aparte groep vrijwilligers ‘techniek’ verbonden, die zorg kunnen dragen voor beeld, geluid en licht bij deze activiteiten.

Effect

We hebben in de afgelopen jaren een behoorlijk grote toestroom aan bezoekers bij alle activiteiten zien ontstaan, mede gestimuleerd door het meer uitnodigende karakter van het gebouw na de verbouwing. Podium Oost is erin geslaagd de inkomsten uit podiumactiviteiten kostendekkend te organiseren en inmiddels lukt het ook om een bescheiden opbrengst uit deze activiteiten te genereren.

Vooruitblik

In de komende jaren zullen zoveel mogelijk, zo niet alle van bovengenoemde activiteiten op de een of andere manier blijven terugkeren in het programma van Podium Oost.

Met betrekking tot het uitbreiden van culturele activiteiten hebben we het voornemen om met de gemeente te onderzoeken hoe we meer wijkbewoners (in het kader van het ‘zelfbeheer’) kunnen betrekken. Ook onderzoeken we met steun van Dwarsverband hoe we meer jongeren bij Podium Oost kunnen betrekken, waarbij cultuur een goede ingang kan zijn.

Hiernaast proberen we de samenwerking te zoeken met Odense (instelling voor mensen met beginnende dementie en familie), als een van onze vaste huurders, op het gebied van een gecombineerd programma-aanbod. We denken daarbij aan bijvoorbeeld ‘Appeltaartconcerten’ (laagdrempelige klassieke concerten voor een breed publiek) of specifieke muziek- en theatervoorstellingen.

Communicatie

Uitgangspunt

Zonder communicatie en public relations kan Podium Oost niet bestaan. Om onze ambitieuze plannen te kunnen verwezenlijken, is een zeer actieve communicatie vereist.

Doelstelling

Kennis verbreden en verdiepen

Mede dankzij de samenwerking met de OOSTkrant is de bekendheid van Podium Oost onder de wijkbewoners sterk verbeterd. Podium Oost vult vier pagina’s in de Oostkrant onder de naam Podium Oostkrant. De krant valt elk kwartaal op de mat in alle huishoudens van Oost.

Daarnaast is het programma te zien op een groot digitaal scherm en op een groot canvasdoek aan de gevel. De sociale media spelen een stijgende rol. Zo zijn ruim 1500 wijkgenoten al geabonneerd op onze digitale nieuwsbrief.

Veel vrijwilligers helpen bij het flyeren en folderen in de wijk. Allemaal resulterend in een grote opkomst bij het totale aanbod.

Houding verbeteren

Naast het berichten over Podium Oost en zijn activiteiten is de communicatie ook gericht op het creëren en onderhouden van draagvlak in de wijk. De wijkbewoners legitimeren ons bestaan. Dat uit zich niet alleen in de bezoekersaantallen, die jaarlijks hoger uitvallen, maar ook in het spectaculair gegroeide aantal ´Vrienden van Podium Oost´.

Grote hulp krijgen we ook van onze ambassadeurs. Bekende wijkgenoten die hun naam lenen aan ons initiatief en er actief in optreden. In 2026 zijn dat Maarten van Rossem, Claudia de Breij en Ronald Giphart. Zij spelen ook een dragende rol in campagnes bij de viering van een lustrum. In 2028 zal die weer plaatsvinden

Gedrag

Bezoekers van activiteiten worden op gezette tijden bevraagd over hun ervaringen en wensen. Daarmee krijgen we inzicht in de ervaringen en wensen in de wijk. Voorafgaand aan elk lustrum houden we een enquête onder alle wijkbewoners over hun mening over Podium Oost en hun wensen voor het aanbod.

Team

Een team van enthousiaste en zeer betrokken vrijwilligers verzorgt de communicatie. Zij verzorgen niet alleen de ontwikkeling en uitvoering van alle communicatiemiddelen, vaak zelfs op dagelijks niveau, maar ze bewaken ook zorgvuldig ons beeld naar buiten. Daarin werken ze intensief samen met het programmeringsteam en het voltallige bestuur.

Vrijwilligers

Podium Oost is een organisatie van vrijwilligers. Zonder vrijwilligers zou Podium Oost niet bestaan. Als de vrijwilliger zo’n centrale plaats in de organisatie inneemt, is het belangrijk dat de organisatie aangeeft wat de positie van de vrijwilliger binnen de organisatie is en hoe daarmee wordt omgegaan.

Tweemaal per jaar wordt een activiteit georganiseerd door het bestuur om de vrijwilliger te bedanken voor zijn/haar inzet. Dat is bij de seizoenafsluiting en aan het eind van het kalenderjaar. Op dergelijke vaste momenten ontmoeten bestuursleden en vrijwilligers elkaar en komen eventuele knelpunten tijdig onder de aandacht van het bestuur.

Er is de afgelopen jaren regelmatig over vrijwilligersbeleid gesproken en het is op onderdelen ingevuld. Met het aantreden van een bestuurslid dat de relatie met de vrijwilligers in haar portefeuille heeft, willen we het vrijwilligersbeleid de komende tijd verder ontwikkelen.

In het vrijwilligersbeleid zullen in ieder geval aan de orde komen:

• Afspraken tussen vrijwilliger en de organisatie;
• Werving vrijwilligers;
• Introductie vrijwilliger in de organisatie;
• Begeleiding vrijwilliger;
• Vertrek vrijwilliger;
• positie van de vrijwilligers binnen de organisatie van Podium Oost;
• communicatie tussen bestuur en vrijwilligers;
• hoe te handelen bij conflicten.

Werving van vrijwilligers, zo is de afgelopen jaren wel duidelijk geworden, is een doorlopende activiteit. Podium Oost werkt daarbij samen met de Vrijwilligerscentrale. We mogen zeker niet ontevreden zijn over het huidige vrijwilligersbestand. Specifieke aandacht is echter wel nodig om de huidige vrijwilligers te ontlasten en om een vrijwilligersbestand op te bouwen dat meer in overeenstemming is met het gebied Utrecht Oost.

Podium Oost heeft op dit moment ongeveer 90 vrijwilligers. De meeste vrijwilligers nemen deel aan de teams zoals deze in dit beleidsstuk genoemd zijn. Daarnaast is er een groep die af en toe hand- en spandiensten verricht zoals de weggeeftafels opruimen, planten water geven of de boekenkast organiseren. Bestuursleden van Podium Oost zijn binnen hun portefeuille allen betrokken bij de teams. Dat houdt in dat er weinig afstand is tussen bestuur en uitvoerende vrijwilligers. Vaak is er een grote betrokkenheid met de eigen activiteiten. Minder zicht is er voor de individuele vrijwilliger op het feit dat er in gezamenlijkheid wordt gewerkt aan het grotere doel. De komende jaren zal er extra aandacht zijn voor de ontwikkeling van een gezamenlijke band met Podium Oost. Een onderdeel daarvan is het opzetten en uitwerken van een plan voor (sociale) veiligheid.

Wat doet Podium Oost nog meer?

Stakeholders

Er zijn externe belanghebbenden die in het beleidsplan niet zijn genoemd maar die wel een betrokkenheid hebben bij Podium Oost. Een directe betrokkenheid of een indirecte betrokkenheid. Welke groepen worden door het bestuur onder stakeholders verstaan? In ieder geval de volgende groepen.

• huurders en sleutelhuurders;
• omwonenden;
• gemeente Utrecht (Dienst Maatschappelijke Ontwikkeling);
• gemeente Utrecht (Stadsbedrijf);
• Utrechtse politiek;
• gebruikers/bezoekers;
• Stichting Vrienden van Podium Oost;
• zakelijke relaties voor zover van belang;
• het Buurtteam;
• andere bewonersorganisaties in zelfbeheer.

Met de laatste groep is mede op initiatief van Podium Oost de vereniging Dwarsverband opgericht. Dwarsverband heeft als doel de positie van de leden te versterken. Dit gebeurt door kennis- en deskundigheidsbevordering. Ook fungeert Dwarsverband als belangrijke gesprekspartner met de gemeente bij het behartigen van gezamenlijke belangen. Voor elk van de stakeholders stellen we al of niet in gezamenlijkheid een communicatieplan op. Dat leidt mogelijk tot een gezamenlijk beleid op onderdelen.

Gemeenschapskracht

Podium Oost is niet de enige organisatie die bijdraagt aan de gemeenschapskracht in onze wijk. De komende jaren onderzoeken we welke maatschappelijke organisaties open staan voor samenwerking om de gemeenschapskracht in de wijk verder te ontwikkelen. Daarvoor zal de accommodatie vaker beschikbaar moeten komen voor sociaal gebruik, wat gevolgen heeft voor de inkomsten. Daarover zullen we met de gemeente in overleg gaan.